Pochodzenie: Mali, grupa etniczna Dogon

Datacja: II poł. XX w.

Opis: Maska młodej kobiety, jedna z nielicznych wykonana całkowicie z włókien „Stanik i szerokie szelki, które ją podtrzymują wypełnione są czterema lub pięcioma rzędami kauri. Czarne piersi, w kształcie połowy owoców baobabu, przyczepione  do klatki piersiowej tancerza, również otoczone są u podstawy dwoma rzędami kauri. Kominiarka pokryta jest czarnymi włosami w postaci małych sznureczków z włókien, których sposób przywiązania tworzy na środku głowy grzebień , podkreślony z każdej strony dwoma liniami kauri. Prostopadle, drugi rząd tworzy półkole na czaszce od jednego ucha do drugiego. Kominiarka  podobna jest do będę z tą różnicą, że broda tancerza, gdy ten trzyma się prosto, utwierdzona jest w podpórce  z kauri, która dotyka dolnej części kagańca. W różnych odmianach , maskę mogą ozdabiać kolorowe perły oraz słomiany cylinder” [Buchalik i in. 2012: 68-71].

Będę reprezentuje młodego Andoumboulou, który został pożarty przez lwa. Tancerz w dawnych czasach trzymał specjalny topór, w latach 30. XX w. wymachiwał zakrzywionym patykiem trzymanym w prawej ręce. Oprócz ceremonii właściciel zakładał maskę w trakcie zbiorów aby chronić owoce drzewa sa (baobab?) w czasie zbiorów przed kobietami i dziećmi. Maski tego typu tańczą w różnych rytmach, szczególnie w rytmie albarga [Griaule 1994: 322].

Literatura:

Buchalik Lucjan, 2011, Dogon ya gali. Dawny świat Dogonów, Żory: Muzeum Miejskie.

Buchalik Lucjan, Katarzyna-Perec-Nodzyńska, Katarzyna Podyma, 2012, Zespół masek Dogonów, Mali, The collection of Dogon mask. Mali [w:] Lucjan Buchalik, Katarzyna Podyma (red.) Maska afrykańska między sacrum a profanum. African Mask – Between the Sacred and the Profane, Żory – Katowice: Muzeum Miejskie w Żorach – Muzeum Historii Katowic, s. 57-94.

Griaule Marcel, 1994, Masques Dogons, Paris: Institut d' Ethnonogie - Muséé de l' Homme.

________________________________

Zakup dofinansowany ze środków Ministerstwa Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu w ramach programu własnego Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów "Rozbudowa zbiorów muzealnych”.